ITSAS LEHOIA

Basatiak, animali haragijaleak, handiak, ugaztunak, bibiparoa, uretan bizi direnak, barne ernalketa, birika arnasketa

Izurdeekin batera Itsas lehoia eta artzak dira itsas ugaztun ezagunenak. Animalia hauek Ozeano Barean, Atlantikoan Indiar Ozeoanoan dauden kostatan bizi dira.

Lurrean ondo moldatzen diren arren, itsasoan trebezia handigoa dute eta han ematen dute egunaren zatirik luzena, elikatzeko oso beharrezko baitute itsasoa.

Bakarka ehizatzen dute, baina oso arrain talde handiak daudenean elkarri laguntzen diote, arrain asko arrapatzeko. Olagarroak, kalamarrak eta arrain batzuk, bereziki jaten dute gehien bat.

Kumea etaama usaiaz eta karrasiez baliatzen dira elkar ezagutzeko, amak milaka karrasien artean gai dira beraien kumearena aurkitzeko.

Informazioa wikipedia.org-etik aterata.

LEHOIA

Basatiak, animali haragijaleak, ugaztunak, bibiparoa, barne ernalketa, birika arnasketa

Lehoia ugaztun haragijale bat da Felidae famliakoa. Arrek kalpar bat du eta 250 kg-ko pisua izatera irits daitezke eta emeek, berriz, 180 kg.

Emeek talde bat sortzen dute familiarki lotuta ez dauden ar batekin. Emeek ahizatu egiten dute eta arrek lurralde babestu kumeak heldu izatera iristen direnean familiatik kanporatzen dituzte.

Emeek 18tik 26 hilabetera izaten dituzte umeak. Zoologikoan daudenean, berriz, urtean behin izaten dute kumealdia eta 110 egun irauten dituzte ahurdun. Basatiak direnean arrek 12 urte irauten dituzte bizirik emeek, aldiz, 16. Baina zoologikoetan bizi direnean 30 urte.

Informazioa wikipedia.org-etik aterata

KRISKITIN SUGEA

Basatiak, animali haragijaleak, handiak, obiparoa, barne ernalketa, birika arnasketa

Kriskitin sugeak oso pozoitsuak dira. Suge hauek bereizgarria den ezaugarri bat dute, begi bakoitzaren aurrean beroari sensitiboa den sakonune bat dute, honek, odol beroa duten animaliak aurkitzeko ahalmena ematen dio, bai gauez, bai egunez.
Badaude 30 espezi inguru eta beste hainbat azpiespezie. Izena jarri zaie meatxatuta daudenean isatsean duten kaskabiloa mugitzen dutelako. Sortzen den soinuarekin gertu dauden animaliak arriskua dagoelaz ohartarazten dira.
Karraskariak eta beste zenbait animalia txiki ehizatzen dituzte elikatzeko. Harrapakina harrapatzeko bere letagin pozoitsuez baliantzen dira. Pozoiak oso azkar zorabiatu eta akatzen du ehizakia. Batzuetan, animalia handigoak direnean, agudo hiltzen ez direnez bere atzetik ibiliko dira heldu arte.
Informazio wikipedia.org-etik aterata.

TUKANA

Basatiak, animali bitxiak, animali haragijaleak, animali belarjaleak, txikiak, obiparoa, intsektuak, hegaztiak, hegan egin dezaketenak, barne ernalketa, birika arnasketa

Tukanak hegazti tropikalak dira, Hego Amerikakoak hain zuzen ere. Bere moko luzea eta koloretsuarengatik dira ezagunak. Nahiz eta, jendeak aurkakoa pentsatu bere mokoa ez da batere astuna, oso arina baizik. Familia honek sei genero eta 40 espezie hartzen ditu bere barnean. Animalia hauek 18 eta 63 cm artean neurtzen duten handienak, Toko tukana hartzen du izena. Fruituak, intsektuak eta beste harrapakin batzuen arrautzak jaten ditu. 2 arrautzetatik 4 arrautzetara jartzen dituzte beraien kabian. Beraien moko sendoa erabiltzen dute matxarda gisa. Ez dira hegazti migratzaileak bikoteka edo talde txikitan bizi dira, talde hauek tupi izena jasotzen dute.
Informazio gehiagorako sartu wikipedia.org-en.

MARRAZOA

Basatiak, animali haragijaleak, antzinakoak, handiak, txikiak, arrainak, obiparoa, ertainak, uretan bizi direnak, poikilotermoa, homeotermoa, zakatz arnasketa

Marrazoa arrain bat da, kartilagozko hezurdura dute. Harrapari ona da eta beraz, beste arrainak eraso eta jaten ditu. Buruaren alde banan zakatzak ditu, normalean bost. Hortz handi eta zorrotzak dituzte hauek ilaratan daude antolatuta, hiruki forma ere dute, gainera, baten bat jaterakoan hausten bazaie aste betera, beste hortz berri bat ateratzen zaie.
Arrain ornodun gehienek ikusmen ona dute marrazoek, aldiz, ez. Hori dela eta, usaimenaz baliatzen dira harrapakina ehizatzeko. Alde batetik, ur kopuru handi baten erdian dagoen odol tanta bakar bat ere usain dezakete arrain hauek. Bestetik, harrapakinak mugitzerakoan sortzen dituzten seinale elektriko batzuk ere antzeman ditzakete gorputzean dituzten sentsore batzuei esker. Ospe beldurgarria duten arren, guretzeko bakarrik kaltegarriak dira marrazo zuria eta tigre marrazoa. Hla eta guztiz ere horiek ez dira munduan bizi diren marrazo mota bakarrak, mota asko baitaude. Itsaso sakonan bizi diren marrazo txikietatik marrazorik handienera alde handia dago handienak 18 m neurtzen baititu, marrazo balea. Beste mota batzuek ere badaude hoien artean adibidez: marrazo zezena, mako marrazoa… Hauetako batzuk homeotermoak dira.
Informazio gehiagorako sartu eu.wikipedia.org-en edo eta es.wikipedia.org-en.

MIXINEAK

Basatiak, animali bitxiak, animali haragijaleak, handiak

Mixineak 64 arrain espezie biltzen dituen Myxinidae familiako kideak dira. Lanpreak gehituta barailik gabeko kraniatuen 2 familietako bat da. Luzeak dira eta zizarearen antzekoa gainazalean likido likatsu bat dute. Kordatuen familien artean zaharrenetarikoak dira eta taxoi honen kede den ere zalantzan dago. Hala ere, kordatuen eboluzioan gai garrantzitsuak aurkitu dira beraiengan.
Mixineek baraila eduki beharrean, horizontalki mugitzen diren bi estruktura dituzte beraiekin ehiza egiten dute. Animalia hauek beste animalien gutizietaz elikatu ohi dira. Batzuetan ere beraien harrapakina bizirik dagoela sartzen dira beraien barnean barnetik jateko, baina normalean nekrofagoak dira, hau da hildako animaliak jaten dituzte.
Kiribildu daiteken mihi hortzdun bat dute. Zaporea bereizteko euren larruan dituzten papila batzuk erabiltzen dituzte, zulo bakarra dute euren sudurrean eta begi sinpleak dituzte. Hala eta guztiz ere itsaso sakonean bizi direnez ez dute zentzu hau oso beharrezkoa.
Oraindik ez da ezagutzen beraien ugaltzeko modua.
Informazio guztia wikipedia.org-etik aterata.

GEPARDOA

Basatiak, animali haragijaleak, ugaztunak, ertainak, bibiparoa

Gepardoa felidoen familiako ugaztuna da, animalia hau munduko animaliarik azkarrena da. Afrikan du jatorri, baina ehizaren eraginez geroz eta gutxiago daude munduan.
Izena latineko gattus pardus hitzetik datorkio katua eta leopardoa. Gepardoa, puma,karakala,leopardoa eta katu urreztatuak lehen familia berekoak ziren, baina gepardoa duela 4 edo 5 urte independizatu zen.
Lehen munduko leku askotan zeuden: Txinan, Indian, Europan gepardo erraldoi baten hezurrak aurkitu dira eta Amerikako iparraldean oinatzak, hain zuzen ere. Halere, gaur egun afrikan besterik ez daude.
Egunez ehizatzen dute. Mendixka edo zuhaitz adar batean igota beraien harrapakina ikusten dute jaisteko momentua erabakitzen duten arte. Gero pixkanaka hurbiltzen dira bat-batean korrika bizian hasten diren arte bere janariaren atzetik. Animalia hauek 100 km/h-ko abiaduran egin dezkete korri. Gazelak eta zebrak ehizatzen dituzte gehien bat.
Felino hauek animalia bakartiak dira, baina denbora labur batean beraien anai-arrebekin bizi dira geroago emeak joan egiten dira bere ama bezela bizitzera joaten dira arrak, berriz, beraien artean taldetxoak osatzen dituzte beti ere nagusi bat izanik eta gainerakoak nagusi horren menpe.
Informazioa wikipedia.org-etik aterata.
Nire ustez… izugarria da animalia hauek harrapatu dezaketen abiadura izan ere 100km/h-ko asko da, gainera zuhaitzetan igotzea ez da erreza, izugarriak benetan felino hauek!

HORTZ SABLE-DUNA

Basatiak, animali haragijaleak, animali belarjaleak, antzinakoak, ugaztunak, desagertutakoak, ertainak, bibiparoa

Termino hau askotan erabiltzen da hortz handiak zituzten animalia ugaztunetan, hain zuzen ere, Zenozoika aroan bizi izan ziren kanino ezberdinetan. Hortz hauek dudrik gabe eboluzioaren ondorio da hontan lau familia sartzen dira.
-Makairodonteak felinoen azpifamilia bat, hontan Smilodon sartzen da.
-Ninrabidoak felinoen antzekoa den familia bat.
- Eta azkenik pare bat kreodontoen familian. (kreodontoak ez dira benetazko haragijaleak bezela onartzen)
-Borienidoak desagertutako martsupialen familia bat.

Sable hortz-dunak ziren ugaztun guztiak duela 9000-33700000urte bizi izan ziren, ordea, eboluzio honen hasiera askoz ere lehenago hasi zen.
Ugaztun hauek halako hortz erraldoiak zituzten ehizatzeko, ze moduan erabiltzen zuten ehiztzeko 1180 hamarkadatik hitz egitekoa izan da.
Teoria gehienek diotenez hortz hauek harrapakina alderik alde zeharkatzeko erabiltzen zituzten.
Informazio gehiagorako sartu wikipedia.org-en.
Hauek bai harritzeko animaliak letagin horiekin kontuz ibili beharko zen gero beraiekin! Ez al duzue uste?

IBIS EREMITA

Basatiak, arriskuan dauden animaliak, animali bitxiak, animali haragijaleak, obiparoa, insektujaleak, ertainak

Ibis eremita koloniako hegazti bat da. Hegazti hau galtzeko arriskuan dago eta bakarrik Marokon eta Siriako leku batzuetan aurkitu daiteke. Intsektuak, sugeak, barraskiloak… jaten ditu baina, itxian hazten badira gehien bat txekor haragia.
Informazioa wikipedia.org-etik aterata.

TILAZINOA

Basatiak, animali haragijaleak, antzinakoak, ugaztunak, desagertutakoak, ertainak, bibiparoa

Hauek tilazinoak dira.

  

 

Tilazinoa haragijale martsupial bat izan zen, bere tamaina ertaina da. Bere jatorria Australia da, hemen Tasmaniako otsoa, otso martsupiala edo ta Tasmaniako tigrea bezala ezagutzen da. Animali honek, gaur egongo haragijale askok egiten duten bezala bere harrapakinare arrapatzeko lasterka ibiltzen zen. Animali honek bere hankak meheak zituen, baina ez oso luzeak eta buztana ere mehea zen. Espezie hau desagertu egin zen zoologikoetan ondo behatu baino lehen, ondorioz, ez da oso ondo ezagutzen bere ehizatzeko modua. Baina ez da ezer ez gertatzen animali honi buruz oraindik gauza gehiago jakin baitdaitezke zientifiko batzuei esker animali hau klonatzeko posibilitatea dago. Nola eta non aurkitu tilazino baten ADN-a? Gai honi buruz gehiago jakin nahi duzue? Ezta? Ba hori ez da arazoa informazio gehiago ikusteko klikatu hemen.